İş Yerinde Aile Olmak mı? Yoksa Aile Gibi Görünmek mi?
Çalışma hayatında belki de en sık duyduğumuz cümlelerden biri “Biz bir aileyiz.” İş görüşmelerinde, şirket sunumlarında, ekip toplantılarında karşımıza çıkıyor.
İlk duyduğumuzda kulağa sıcak geliyor. Çünkü aile, çoğumuz için güveni, dayanışmayı ve birlikte hareket etmeyi temsil ediyor. Ancak iş hayatında bu söylem her zaman göründüğü kadar masum olmayabiliyor.
Bir iş görüşmesinde şirket kültürü anlatılırken "Burada biz bir aileyiz" denildiğinde bu cümle olumlu bir şey olarak algılanıyor. Çünkü kimse kendisini yalnız hissedeceği, destek görmeyeceği ya da sadece yaptığı iş kadar değer göreceği bir ortamda çalışmak istemiyor. İnsanlar çalıştıkları yerde kabul görmek, fikirlerinin önemsendiğini hissetmek ve bir topluluğun parçası olmak istiyor. Şirketler de bunu biliyor. Bu nedenle yıllardır çalışan bağlılığını anlatırken en çok başvurulan kavramlardan biri “aile” oluyor.
Bazı çalışanlar için "Biz bir aileyiz" cümlesi, beklenti anlamına geliyor
Ancak son yıllarda bu söylem farklı nedenlerle de tartışılıyor. Çünkü bazı çalışanlar için "Biz bir aileyiz" cümlesi, zamanla aidiyetten çok, beklenti anlamına gelmeye başlıyor. Mesai saatleri dışında gelen telefonlara cevap vermek, hafta sonu çalışmak, iş yükü arttığında ses çıkarmamak ya da kişisel sınırlarını geri plana atmak bazen ekip ruhunun değil, aile olmanın bir gereği gibi sunulabiliyor.
Çalışan kendini ailenin bir üyesi olarak gördüğünde, sorgulamak zorlaşabiliyor
Oysa aile ile iş ilişkisi aynı şey değil. Aile koşulsuz bağlar üzerine kuruluyken, iş ilişkileri ise karşılıklı sorumluluklar ve profesyonel sınırlar barındırıyor. Sorun, tam olarak bu iki alanın birbiriyle karıştırılmasından dolayı ortaya çıkıyor. Bu durum tabii ki çalışanların sadece kişisel deneyimlerinden ibaret değil. Yönetim ve organizasyon alanında çalışan akademisyen Ozan Nadir Alakavuklar'ın "We Are a Family" başlıklı çalışması da aile söyleminin kurumlarda nasıl işlediğini ele alıyor. Araştırmaya göre, bu metafor çalışanlar arasında aidiyet duygusunu güçlendirebilirken, organizasyon içindeki hiyerarşileri ve güç ilişkilerini daha az görünür hale de getirebiliyor. Başka bir ifadeyle, çalışan kendisini bir kurumun çalışanı olmaktan çok ailenin bir üyesi olarak görmeye başladığında, bazı uygulamaları sorgulamak zorlaşabiliyor.
Bağlılık ile borçluluk hissi arasında ince bir çizgi bulunuyor
Aslında aile söyleminin bu kadar yaygın kullanılmasının nedeni de anlaşılıyor. Aidiyet güçlü bir duygu. Kendisini bir ekibin parçası olarak hisseden çalışanlar daha fazla sorumluluk alabiliyor, işlerine daha fazla anlam yükleyebiliyor ve şirketin başarısını kendi başarılarıyla ilişkilendirebiliyor. Ancak aidiyet ile bağlılık arasında olduğu gibi, bağlılık ile borçluluk hissi arasında da ince bir çizgi bulunuyor.
Çalışanlar, kendilerini güvende hissedebilecekleri bir çalışma ortamına ihtiyaç duyuyor
Mantıksal analiz ve danışmanlık şirketi Gallup tarafından, çalışan bağlılığı üzerine yapılan araştırmalar, insanların işlerine bağlanmasını sağlayan temel unsurun aile hissi olmadığını gösteriyor. Güven duyulan yöneticiler, gelişim fırsatları, takdir görmek ve adil bir çalışma ortamı çalışan bağlılığını belirleyen en önemli faktörler arasında yer alıyor. Yani çalışanların ihtiyacı olan, bir şirket ailesinin parçası olduklarının söylenmesi değil, kendilerini güvende hissedebilecekleri bir çalışma ortamı. Güçlü kurum kültürleri, çalışanlardan aile sadakati bekleyerek değil, güven inşa ederek kuruluyor. Bu nedenle de şirketlerin kendilerine sorması gereken asıl soru, "Çalışanlarımız bizi aile olarak görüyor mu?" değil, "Çalışanlarımız burada kendilerini değerli hissediyor mu?" olmalı.
Yorumlar
Bu makale için henüz yorum yapılmamış.
Gönderilen yorumlar moderasyon ekibi tarafından incelenir.
Sadece kayıtlı kullanıcılar yorum yapabilir.
Lütfen hesabına giriş yap veya yeni üye ol.