İstihdam beklentisi güçlendi, temkin elden bırakılmıyor

Net İstihdam Görünümü, işe alımın artmasını bekleyen işverenlerin oranından işe alımın azalmasını bekleyenlerin oranı çıkarılarak hesaplanıyor. Bu nedenle sonuç, fiili istihdam artışını değil; işverenlerin gelecek çeyreğe ilişkin işe alım niyetini gösteriyor.

Küresel ölçekte de tablo pozitif. Araştırmaya göre mevsimsellikten arındırılmış küresel Net İstihdam Görünümü 29 puana çıktı. Böylece küresel görünüm çeyreklik bazda 2, yıllık bazda 6 puan güçlendi. Türkiye ise olumlu görünümünü korusa da küresel ortalamanın 4 puan altında ve ülke sıralamasının alt yarısında yer aldı.

Bu tablo, Türkiye’de işverenlerin işe alım iştahının sürdüğünü; ancak bunun güçlü bir genişleme beklentisinden çok temkinli bir iyimserlik olarak okunması gerektiğini gösteriyor. Yüksek işletme maliyetleri, ücret baskısı ve ekonomik belirsizlikler şirketlerin planlarını sınırlarken; büyüme beklentileri ve bazı sektörlerdeki hareketlilik işe alım niyetlerini destekliyor.

En güçlü beklenti konaklama sektöründe

Araştırmada Türkiye’de istihdam beklentisinin en güçlü olduğu sektör 38 puanla konaklama oldu. Sektör, bir önceki çeyreğe göre 1 puan gerilese de listenin ilk sırasında yer aldı. Turizm, hizmet ve sezon etkisinin güçlü olduğu konaklama alanındaki görünüm, yılın son çeyreğinde de istihdam beklentisinin canlı kaldığını gösteriyor.

İnşaat ve gayrimenkul sektörü ise 37 puanla ikinci sırada yer aldı. Bu alanda yıllık bazda 22 puanlık artış kaydedilmesi dikkat çekiyor. Sektörün ulaştığı seviye, 2011’in üçüncü çeyreğinden bu yana en yüksek görünüm olarak aktarılıyor.

Kamu sektörü, sağlık ve sosyal hizmetler 28 puanla; finans ve sigorta 22 puanla; kamu hizmetleri ve doğal kaynaklar ise 21 puanla pozitif görünüm bildiren alanlar arasında yer aldı. Ticaret ve lojistik 19, profesyonel, bilimsel ve teknik hizmetler 17, imalat 12 ve bilişim 9 puanla daha düşük beklenti açıklayan sektörler oldu.

Bu dağılım, işe alım beklentisinin sektörler arasında eşit yayılmadığını gösteriyor. Bazı alanlarda talep güçlenirken, özellikle bilişim ve imalat gibi alanlarda daha sınırlı bir görünüm dikkat çekiyor.

Bölgesel farklar belirgin

Bölgesel sonuçlarda en yüksek istihdam beklentisi 38 puanla Güneydoğu Anadolu’da ölçüldü. Bölge, bir önceki çeyreğe göre gerileme yaşasa da geçen yılın aynı dönemine kıyasla 23 puanlık artışla yıllık bazda en güçlü iyileşmeyi gösterdi.

Güneydoğu Anadolu’yu 37 puanla Doğu Anadolu, 30 puanla İç Anadolu ve 29 puanla Akdeniz izledi. Ege 22 puanda kalırken, Marmara ve Karadeniz 19’ar puanla listenin sonunda yer aldı.

Marmara’nın listenin alt sıralarında yer alması dikkat çekici. Bölgenin sanayi, ticaret ve finans ağırlığı düşünüldüğünde bu sonuç, işe alım iştahının yalnızca ekonomik büyüklükle açıklanamayacağını gösteriyor. Sektörel kompozisyon, maliyet baskısı, ihracat koşulları ve şirketlerin verimlilik arayışı bölgesel görünümü etkileyebiliyor.